Chu Cao Hú nhìn Hú nhìn qua có vẻ ngây ngô, thậm chí có chút đơn thuần.
Nhưng không thể nghi ngờ, hắn lại tràn đầy nhiệt tình và khát vọng đối với tri thức.
Đặc biệt là những kiến thức này còn có thể giúp hắn ghi điểm trước mặt Chu Lệ, hỗ trợ hắn sau này khi ngồi vào vị trí giám quốc hoặc Hoàng Đế xử lý triều chính.
《Thanh Vân tiền tệ sử》, loại tri thức vừa nghe đã biết chính là thứ Chu Cao Hú khao khát.
Chu Cao Hú vốn cho rằng gần đây bản thân đã trở nên thông minh hơn một chút.
Nhưng vừa rồi Lý Cảnh Long thuận miệng phân tích một hồi, lại khiến hắn cảm thấy mình vẫn còn rất ngu dốt, có phần thua kém người khác.
Vì vậy, Chu Cao Hú cảm thấy bản thân vẫn cần phải cố gắng học tập Khương tiên sinh nhiều hơn.
Hơn nữa, Chu Cao Hú nghĩ rằng nếu Phụ hoàng đã biết tài năng và tầm quan trọng của Khương Tinh Hỏa, vậy hắn cũng không cần phải dùng loại thủ đoạn thấp kém như hy sinh bản thân để giúp Khương Tinh Hỏa thoát thân nữa.
Chu Cao Hú âm thầm quyết định, đợi sau khi buổi giảng hôm nay kết thúc, hắn sẽ thông qua tam đệ nhắn với Phụ hoàng, xin Phụ hoàng đặc xá cho Khương Tinh Hỏa.
Bản thân hắn vốn đã có uy vọng không ai sánh bằng trong võ huân Tĩnh Nan.
Nay lại có Khương Tinh Hỏa, người sở hữu tài kinh bang tế thế, trợ giúp bên cạnh, chẳng phải giống như Lưu Bị khốn đốn nửa đời gặp được Ngọa Long hay sao?
Chẳng phải cũng giống như câu hát trong vở tạp kịch 《Hai quân sư cách sông đấu trí》:
“Suất phá ngọc lung phi thải phong, đốn khai kim tỏa tẩu giao long.”
Ngày Chu Cao Hú ta ra khỏi ngục, cũng chính là ngày ta trở lại làm Vương giả!
Tạm không nói đến việc trong đầu Chu Cao Hú lúc này đã bắt đầu tưởng tượng đến cả chuyện sau khi đăng cơ phải tổ chức nghi lễ thế nào.
Bên phía Khương Tinh Hỏa, hắn chỉ hơi giải thích với Lý Cảnh Long:
“Thật ra cũng không có gì kỳ lạ.
Quá trình phát triển của nền văn minh Thanh Vân, bao gồm cả sự phát triển kinh tế, đều bắt đầu từ nền tảng tiền tệ...”
“Hơn nữa, ta cảm thấy tiền tệ còn có thể phản ánh tình trạng xã hội lúc đó chân thực hơn một số ghi chép lịch sử cùng thời.”
“Là như vậy thật sao?”
Lý Cảnh Long nửa tin nửa ngờ, nhưng cũng không tranh luận.
Còn về việc Khương Tinh Hỏa có thật sự có cách giải quyết vấn đề lương thực bị tham quan ô lại tham ô trong quá trình thu thuế hay không, Lý Cảnh Long cho rằng gần như không thể.
Xét từ góc độ thực tế, chuyện tham ô lương thực thuế khóa từ xưa đến nay vốn chưa từng có cách giải quyết triệt để.
Cho dù là người như Chu Nguyên Chương, giết đến mức đầu người rơi như mưa thì sao?
Chu Văn Đế vừa mới lên ngôi, đám quan lại bên dưới chẳng phải lại chứng nào tật nấy, tùy ý làm càn hay sao?
Thậm chí vào cuối triều Hồng Vũ, những thủ đoạn hà khắc kia cũng không thể áp chế lòng tham của quan lại.
Đồ của công gia mà, phá hoại, tham ô, cũng chẳng thấy đau lòng.
Tệ nạn quan trường cổ xưa này kéo dài hơn nghìn năm còn chưa có cách giải quyết, chẳng lẽ chỉ dựa vào một mình Khương Tinh Hỏa là có thể giải quyết được sao?
Dù sao Lý Cảnh Long cũng không tin.
Nhưng hắn đã thân bất do kỷ trở thành mật thám Chu Lệ cài trong chiếu ngục, cũng không tiện nghi ngờ quá nhiều.
Khương Tinh Hỏa nói gì thì cứ nghe vậy.
Còn chuyện Khương Tinh Hỏa có thật sự đưa ra được thần sách kinh thế như đưa tiền lao dịch vào thuế ruộng hay không, Lý Cảnh Long cũng từng âm thầm nghĩ đến khả năng này.
Nhưng một thần sách như vậy đã đủ khiến người ta kinh ngạc rồi, chẳng lẽ còn có thể đưa ra thêm một cái nữa?
Lý Cảnh Long lắc đầu, gạt bỏ suy nghĩ vừa lóe lên trong đầu.
Bên trong mật thất bên cạnh.
《Thanh Vân tiền tệ sử》 là dùng hình thức tiền tệ để viết sách luận về nền văn minh Thanh Vân từ thời Thần Hoàng cho đến nay sao?
Chu Lệ nghi hoặc hỏi.
“Hồi bẩm Phụ hoàng, nhi thần cho rằng có lẽ là như vậy.”
Chu Cao Sí gật đầu cười nói:
“Nhi thần chưa từng tận mắt thấy tiền tệ trước thời Bắc Ngụy, nhưng theo hiểu biết của nhi thần, thời Thượng Cổ từng dùng vỏ sò làm tiền tệ.
Đến thời Hán Đường thì dùng đồng tiền.
Thời Tống Nguyên lại phổ biến giao tử, tiền giấy.
Hiện nay Đại Minh cũng sử dụng song song tiền giấy và đồng tiền.”
“Đồng tiền về cơ bản cũng tương tự thời cổ đại, nhưng những thứ khác đều có quy luật riêng.”
“Khương Tinh Hỏa lựa chọn góc nhìn này quả thật rất kỳ lạ.”
“Tiền hàng chi đạo...”
Chu Lệ suy nghĩ một lúc rồi nói:
“Trẫm thấy con dường như hiểu biết rất nhiều.”
Chu Cao Sí vội lắc đầu:
“Phụ hoàng, nhi thần không phải người chuyên nghiên cứu việc này.
Chỉ là hơi quen thuộc với lịch sử và dân tục mà thôi.
Nếu Phụ hoàng muốn hiểu kỹ những điều sâu xa bên trong, vẫn nên triệu Hạ thượng thư của Hộ bộ đến giải thích cho người.”
“Ồ...”
Chu Lệ trầm ngâm một lát, sau đó ngẩng đầu lên, mang theo vài phần ý khảo nghiệm hỏi:
“Vậy con cho rằng 《Thanh Vân tiền tệ sử》 mà Khương Tinh Hỏa nhắc tới có liên quan gì đến việc giải quyết vấn đề lương thực trong chế độ thuế ruộng hiện nay?”
Chu Cao Sí suy nghĩ rồi đáp:
“Phụ hoàng, hiện nay thuế khóa chủ yếu thu bằng lương thực và các loại vật thật.
Có lẽ đối sách của Khương tiên sinh là thu đồng tiền?”
“Có khả năng.”
Chu Lệ không khẳng định cũng không phủ nhận.
“Tiếp tục nghe xem sao.”
“Chẳng lẽ lại là chế độ thuế bao của hai nhà Tống?”
Cái gọi là “nhào mua”, còn gọi là “mua nhào”, chính là việc quốc gia giao một loại thuế nhất định cho cá nhân hoặc tổ chức tư nhân thu theo mức đã định, cũng chính là chế độ thuế bao.
Nhào mua bắt nguồn sớm nhất từ chính quyền Hậu Đường thời Ngũ Đại.
Khi đó từng xuất hiện trong lĩnh vực độc quyền rượu.
Đến thời nhà Tống thương nghiệp phát triển, chế độ này từng một thời cực kỳ thịnh hành.
Từ rượu, muối, trà, giấm, khai khoáng, vận tải đường sông do quan phủ quản lý, cho đến việc mua sắm của triều đình và kinh doanh quan điền, đều xuất hiện hiện tượng tư nhân nhận thầu theo hình thức nhào mua.
Chu Cao Sí lắc đầu, thành thật nói:
“Dựa theo hiểu biết của nhi thần về Khương tiên sinh, Khương tiên sinh tuyệt đối sẽ không đề xuất nhào mua...”
“Việc này còn không giống thuê lao dịch.
Có những thứ nếu quan phủ giao ra ngoài quá mức, chỉ khiến bách tính chịu tai họa.”
“Chế độ nhào mua tuy khiến quan phủ bớt việc, nhưng chỉ có lợi cho phú hộ, còn đối với bách tính lại khiến gánh nặng càng nặng hơn.”
Trên thực tế, lựa chọn chế độ thuế bao căn bản cũng không nằm trong suy nghĩ của Khương Tinh Hỏa.
Đùa sao?
Quan phủ đem việc thu thuế giao cho tư nhân, vậy bách tính còn bị bóc lột đến mức nào nữa?
Quan phủ muốn thu một nghìn văn tiền, tư nhân nhất định sẽ thu gấp đôi, nếu không thì kiếm lời bằng cách nào?
Chẳng lẽ ký khế ước không công, tự bỏ tiền ra giúp quan phủ thu thuế hay sao?
“Muốn giải quyết vấn đề lương thực bị tham quan ô lại tham ô trong quá trình thu thuế, thật ra phương pháp rất đơn giản.”
Khương Tinh Hỏa lên tiếng:
“Không thu lương thực nữa là được.”
Chu Cao Hú sửng sốt, bật thốt lên:
“Không thu lương thực thì thuế khóa thu cái gì?”
Lý Cảnh Long nhớ đến 《Thanh Vân tiền tệ sử》 mà Khương Tinh Hỏa vừa nhắc tới, không chắc chắn hỏi:
“Thu đồng tiền?”
“Như vậy chẳng phải càng phiền phức hơn sao?”
“Phiền phức ở đâu?”
Chu Cao Hú tò mò hỏi.
“Không nói đến vấn đề chênh lệch giá khi đổi ra đổi vào...”
Lý Cảnh Long cố gắng giải thích:
“Chỉ nói việc bách tính bán lương thực đổi lấy đồng tiền.
Đến mùa thu hoạch, chắc chắn họ phải bán tháo với giá thấp.”
“Sau đó dùng đồng tiền nộp thuế.
Đến mùa đông, nếu trong nhà không chống đỡ nổi, hoặc xảy ra chuyện bất ngờ, họ lại phải mua chính số lương thực mà mình từng vất vả trồng ra, nhưng lúc đó giá lại cao hơn...”
“Một lần qua lại như vậy chỉ làm tổn hại bách tính.
Chi bằng trực tiếp thu lương thực, dùng đồng tiền thu thuế là không thể thực hiện.”
Khương Tinh Hỏa lắc đầu, trực tiếp nói:
“Dùng bạc trắng.”
“Tiền tệ hóa bạc trắng!”
“Ta biết các ngươi muốn nói gì.”
“Ví dụ như sản lượng bạc trắng bản địa của Đại Minh rất ít; hiện nay Đại Minh khai quốc mới chỉ vài chục năm, lượng bạc trắng lưu thông trong dân gian cực kỳ thiếu thốn, lại phần lớn tập trung trong tay quyền quý, bách tính căn bản không có bao nhiêu.”
“Cuối cùng, việc dùng lương thực đổi lấy bạc trắng cũng sẽ gặp phải vấn đề chênh lệch giá giống như đồng tiền vừa rồi nói, gây tổn hại rất lớn cho nông dân...”
“Những vấn đề này ta đều biết.”
“Nghe ta giải thích xong rồi hãy đưa ra kết luận cũng chưa muộn.”
“Cứ để mọi chuyện diễn ra thêm một lúc đã.”