“Bệ hạ, đây là kẻ cuồng đồ nào, dám huênh hoang hùng biện như vậy?”
Trong mật thất, Thượng thư Hộ bộ Hạ Nguyên Cát ngồi ngay ngắn, nghe giọng nói truyền ra từ phía sau những món đồ sứ, không khỏi khẽ nhíu mày hỏi.
Vượt ngoài dự đoán của Hạ Nguyên Cát, Vĩnh Lạc Đại Đế Chu Lệ nghe vậy lại không hề có ý trách móc vì bị mạo phạm, trái lại còn mỉm cười trấn an ông.
“Hạ thượng thư cứ bình tĩnh, nghe tiếp là được.”
Trong lòng Hạ Nguyên Cát càng thêm nghi hoặc.
Phải biết rằng Vĩnh Lạc Đại Đế không phải người có tính tình ôn hòa.
Đừng thấy ngày thường ông đối xử với triều thần khá khoan dung, nhưng một khi chạm đến giới hạn của mình, Vĩnh Lạc Đại Đế tuyệt đối sẽ nổi trận lôi đình, thậm chí giết người ngay trước mặt mọi người.
Ví dụ như chuyện trước mắt này, theo Hạ Nguyên Cát thấy, Chu Lệ đường đường là đấng chí tôn, bị người ta nói rằng “chỉ cần có quyền đúc tiền, không quan tâm người ngồi trên vương tọa là ai”, đã là một sự mạo phạm cực lớn.
Nhưng kỳ lạ là Chu Lệ lại không hề tức giận.
Điều này khiến Hạ Nguyên Cát bắt đầu tò mò, rốt cuộc người ở bức tường bên kia là ai?
Lại dám ăn nói càn rỡ như vậy?
Hạ Nguyên Cát vuốt ba sợi râu dài dưới cằm.
Nếu Vĩnh Lạc Đại Đế đã dặn dò như vậy, ông cũng chỉ có thể đè nén nghi hoặc trong lòng, nghiêm túc lắng nghe.
“Hôm nay bài giảng này chia làm hai phần.”
“Phần thứ nhất, nguồn gốc và sự phát triển của tiền tệ.
Phần này nhất định phải nói, nhưng không phải trọng điểm.
Ta sẽ dùng lời lẽ ngắn gọn, nhanh chóng giúp các ngươi hiểu được, sẽ không kéo dài quá lâu.”
“Phần thứ hai, tiền tệ, kinh tế hàng hóa và lạm phát.
Đây mới là trọng điểm của bài giảng về tiền tệ hóa bạc trắng.
Chỉ khi hiểu rõ phần này, các ngươi mới có thể hiểu được những vấn đề phía sau.”
“Vì sao bạc trắng trong tương lai nhất định sẽ thay thế đồng tiền, trở thành tiền tệ chủ lưu của Đại Minh?”
“Vì sao tiền tệ hóa bạc trắng sẽ trở thành công cụ hữu hiệu nhất để đối kháng lạm phát trong mấy trăm năm sau?”
Nghe giọng nói bình thản nhưng kiên định truyền từ bên cạnh sang, Hạ Nguyên Cát rơi vào trầm tư trong chốc lát.
Hạ Nguyên Cát thân là Thượng thư Hộ bộ, từ thời triều Hồng Vũ còn làm Hộ bộ chủ sự, đã bắt đầu phụ giúp quản lý đế quốc Đại Minh với nền tài chính khổng lồ này.
Ông từng được Thái Tổ Cao Hoàng Đế Chu Nguyên Chương đích thân khen ngợi: “Việc vụ tào ti tuy vụn vặt, xử lý đều có trật tự.”
Một quan lại tinh anh như vậy, đương nhiên có kinh nghiệm phong phú về quản lý tài chính và thực tiễn.
Vì thế, khi nghe Khương Tinh Hỏa đưa ra kết luận rằng “bạc trắng trong tương lai nhất định sẽ thay thế đồng tiền”, gần như bản năng nghề nghiệp lập tức phát tác, ông bắt đầu suy xét khả năng của chuyện này.
Sau một hồi suy nghĩ ngắn ngủi, Hạ Nguyên Cát đưa ra đáp án.
“Không thể nào!”
Nhưng khi Hạ Nguyên Cát quay đầu nhìn Chu Lệ, ông lại phát hiện trong mắt Chu Lệ dường như ẩn chứa một tia ý cười đầy thâm ý.
Hôm nay tính tình Chu Lệ quả thật khác thường.
Ông không hề có khí thế ép người như trong đại triều hội trước đó, ngược lại vẫn mỉm cười hỏi.
“Hạ thượng thư nói thử xem, vì sao lại cảm thấy không thể?”
Hạ Nguyên Cát hít sâu một hơi, suy nghĩ hồi lâu rồi đáp:
“Bệ hạ, nguyên nhân có rất nhiều.
Trước hết, bản thân đồng tiền đã trải qua gần hai nghìn năm kiểm nghiệm.
Trong lòng thiên hạ bách tính, đồng tiền chính là tiền tệ, còn bạc trắng thì sao?”
“Bệ hạ có lẽ không biết, các triều đại trước đây không phải chưa từng thử dùng tiền bạc.
Tây Hán năm Nguyên Thú thứ tư, Hán Vũ Đế từng đúc tiền bạc, nhưng chỉ hai năm sau đã phế bỏ.
Triều Vương Mãng cũng từng khôi phục chế độ cổ, cải cách tiền tệ, phát hành tiền bạc, cuối cùng cũng chỉ rơi vào cảnh người mất, chính sách tiêu tan.”
“Về sau, 《Đường Hội Yếu》 còn ghi chép rõ: nơi nào trong thiên hạ có mỏ bạc thì nơi đó tất có mỏ đồng; đồng có thể dùng để đúc lò, còn bạc thì không có lợi ích gì cho dân.”
“Còn thời tiền triều, thứ được phát hành cũng chỉ là loại đồng bạc tám nghĩ ba văn tinh xảo nhưng số lượng ít ỏi, căn bản không thể dùng để lưu thông.”
“Huống hồ so với đồng, lượng bạc trắng dự trữ của Đại Minh cực kỳ ít ỏi, căn bản không thể đáp ứng nhu cầu sử dụng của toàn thiên hạ.”
“Bệ hạ.” Hạ Nguyên Cát thành khẩn nói, “Bạc trắng không phải chưa từng có người thử dùng.
Vô luận là kinh nghiệm lịch sử hay lượng dự trữ thực tế, đều đã chứng minh dùng bạc trắng thay thế đồng tiền là chuyện không thể thực hiện.”
Chu Lệ mỉm cười hỏi:
“Hạ thượng thư lo rằng trẫm nhất thời nóng đầu, phế bỏ đồng tiền, khiến Đại Minh lung lay căn cơ sao?”
Hạ Nguyên Cát im lặng không đáp.
Chu Lệ lại cười lớn, vỗ nhẹ vai ông.
“Hạ thượng thư yên tâm, trẫm không phải người lỗ mãng.
Cứ nghe tiếp đi.”
Hạ Nguyên Cát cũng nhẹ nhàng thở phào.
Chu Lệ biết nghe lời khuyên là tốt rồi.
Hạ Nguyên Cát thật sự lo rằng hôm nay Chu Lệ kéo ông đến chiếu ngục nghe lén một cách khó hiểu, là vì thật sự muốn dùng bạc trắng thay thế đồng tiền.
Dựa vào đâu chứ?
Chỉ dựa vào vài câu nói của kẻ cuồng đồ không biết tên bên kia mà muốn phế bỏ đồng tiền đã lưu hành gần hai nghìn năm?
Đúng là nằm mơ giữa ban ngày!
Chỉ nghe lời người kia nói, Hạ Nguyên Cát đã có thể kết luận đối phương hoàn toàn không hiểu gì về tài chính quốc gia.
Chẳng qua chỉ là một kẻ cuồng vọng nghĩ viển vông mà thôi!
Nhưng Hạ Nguyên Cát là người trung hậu cẩn trọng, không muốn làm trái ý Chu Lệ, cho nên mới nhẫn nại tiếp tục nghe bài giảng của kẻ cuồng đồ kia, trong lòng lại dần mất kiên nhẫn.
“Về nguồn gốc của tiền tệ, phần này nhất định phải nói nhưng không quan trọng.” Khương Tinh Hỏa biết bọn họ không thích nghe, “Cho nên ta sẽ cố gắng giải thích thật cô đọng, không làm mất quá nhiều thời gian.”
“Tất cả vẫn phải bắt đầu từ cuộc cách mạng nông nghiệp từng nhắc đến khi chúng ta giảng 《Quốc Vận Luận》 lần trước.”
Ánh mắt Chu Cao Hú ngưng lại, lập tức nhớ đến hệ thống lý luận về “sức sản xuất quyết định quan hệ sản xuất” bắt đầu từ Hạ Thương Chu.
Nói thật, đây là lần đầu tiên trong đời Chu Cao Hú cảm thấy mình dường như nhìn thấu được những mối liên hệ chằng chịt trong xã hội khổng lồ này.
Còn Lý Cảnh Long chưa từng nghe qua thì vẻ mặt đầy khó hiểu.
Nhưng hắn cũng không cần lo lắng, Khương Tinh Hỏa không có thói quen giảng lại bài cũ.
“Từ góc nhìn của 《Quốc Vận Luận》, cuộc cách mạng nông nghiệp khiến những tầng lớp không trực tiếp tham gia sản xuất lương thực như quý tộc, quân đội, tế tự lần đầu tiên xuất hiện, từ đó tạo thành nền tảng tất yếu để quốc gia hình thành.”
“Từ góc nhìn của 《Thanh Vân tiền tệ sử》, cuộc cách mạng nông nghiệp mang đến sự phân công lớn trong xã hội, mà phân công lớn lại tạo ra trao đổi nguyên thủy.”
Khương Tinh Hỏa viết hai chữ xuống đất, vừa viết vừa nói:
“Trên thực tế, từ thời viễn cổ, khi con người thu hoạch đủ thức ăn và vật phẩm cần thiết cho sinh tồn, phân công và trao đổi đã không thể tránh khỏi xuất hiện.”
“Phân công và trao đổi là một đôi song sinh.”
Chỉ vào hai chữ trên mặt đất, Khương Tinh Hỏa nghiêm túc giải thích:
“Điều này không khó hiểu.
Có người trồng trọt, có người chăn nuôi, có người chế tạo công cụ, đó là phân công.
Còn giữa bọn họ dựa vào trao đổi vật vật để giao dịch, người trồng trọt có thể dùng lương thực đổi lấy thịt, đổi lấy liềm đá, đó chính là trao đổi.”
Nói rồi, Khương Tinh Hỏa đưa cho Lý Cảnh Long hai đoạn cành cây, lại đưa cho Chu Cao Hú hai viên đá nhỏ, còn bản thân cầm hai chiếc lá.
“Lá cây là lương thực, cành cây là thịt, đá là liềm đá.
Chúng ta thử trao đổi một lần.”
Nhìn cảnh tượng giống như trẻ con đang chơi trò chơi, Lý Cảnh Long bất đắc dĩ trao đổi với Khương Tinh Hỏa một phần lương thực, Chu Cao Hú cũng trao đổi với Khương Tinh Hỏa một phần liềm đá.
“Rất tốt, hiện tại hai người các ngươi không trồng lương thực, nhưng thông qua trao đổi thịt và liềm đá, đã có được lương thực, đúng không?”
Chu Cao Hú vô cùng nghiêm túc gật đầu, thậm chí còn đếm phần lương thực trong tay cùng phần liềm đá còn lại.
Khương Tinh Hỏa tiếp tục nói:
“Loại trao đổi vật vật trực tiếp này, khi phạm vi giao dịch nhỏ hẹp, chủng loại hàng hóa ít ỏi, vẫn có thể đáp ứng nhu cầu sinh tồn và phát triển của con người.
Nhưng để trao đổi vật vật được hình thành, cần phải có sự trùng hợp kép về nhu cầu, sự trùng hợp kép về thời gian, sự trùng hợp kép về số lượng.
Ba loại trùng hợp này là điều kiện tiên quyết.”
“Bệ hạ!”
Hạ Nguyên Cát cuối cùng cũng không nhịn được, gần như dùng giọng điệu oán trách nói với Chu Lệ:
“Đất nước vừa trải qua chiến loạn, đang trong thời kỳ bách phế đãi hưng.
Thần là Thượng thư Hộ bộ, mỗi ngày hận không thể có mười tám canh giờ để làm việc.
Các Bố chính sứ ti còn bao nhiêu chuyện chất đống trên bàn, lũ lụt Ngô Tùng Giang, nạn châu chấu Sơn Đông, đại hạn Cam Túc.
Bao nhiêu nơi đang chờ cứu tế, lại sắp đến lúc nộp lương thực lên triều.
Sao thần có thời gian ở trong mật thất chiếu ngục này nghe trẻ con chơi trò chơi chứ?”
Chu Lệ nghe vậy lại không hề nóng nảy, chỉ bình thản trấn an:
“Trẫm biết Hạ thượng thư rất sốt ruột.
Nhưng trẫm cảm thấy không cần vội.
Quốc gia nhiều việc như vậy, cũng không thiếu một ngày này.
Hôm nay Hạ thượng thư không bằng đánh cược với trẫm.”
“Đánh cược gì?” Hạ Nguyên Cát bất đắc dĩ hỏi.
“Cược rằng ngươi nghe tiếp, nhất định sẽ kinh ngạc đến há hốc miệng.”
Hạ Nguyên Cát nhìn Chu Lệ đang khoanh tay ngồi trong ghế với ánh mắt khó tin.
Đây là lời mà đấng chí tôn nên nói sao?
Hạ Nguyên Cát gần như thầm mắng một câu: quả thật không giống bậc quân vương.
Chu Lệ đã nói đến mức này, Hạ Nguyên Cát thân là thần tử cũng chỉ đành tiếp tục nghe.
Nhưng trong lòng ông càng thêm khinh thường và phiền muộn.
Ta, Hạ Nguyên Cát, đường đường là một vị Thượng thư, nắm giữ tài chính và lương thực của Đại Minh, là người am hiểu kinh tế chi đạo nhất đương thời.
Muốn ở trong chiếu ngục nghe lén một kẻ cuồng đồ giảng bài?
Mấu chốt là còn giảng về kinh tế chi đạo?
Chẳng phải đây chính là múa rìu qua mắt thợ sao?
Hoàng Đế lại còn bảo ta tiếp tục nghe, đúng là coi thường chuyên nghiệp của ta.
Thật quá đáng!
Giận mà không dám nói.
Bên trong bức tường, Lý Cảnh Long gật đầu.
Trao đổi vật vật quả thật đúng là như vậy.
Khương Tinh Hỏa thấy hai người đều đã hiểu, liền tiếp tục nói:
“Một người nằm trong một lĩnh vực phân công cụ thể, sau khi có thể dựa vào trao đổi để đạt được tất cả tài nguyên cần thiết cho sinh tồn, tất nhiên sẽ khiến sự phân công càng trở nên tinh tế hơn.
Ví dụ, người chế tạo công cụ đá có thể chia thành người làm liềm đá, người làm đá mài, người làm cuốc đá.”
Nói rồi, Khương Tinh Hỏa đặt bên trái và bên phải Chu Cao Hú một tảng đá lớn cùng một tảng đá cỡ vừa.
“Tảng đá lớn là đá mài, tảng đá cỡ vừa là cuốc đá, còn viên đá nhỏ còn lại trong tay ngươi chính là liềm đá.”
Khương Tinh Hỏa dừng lại một chút rồi tiếp tục:
“Phân công tinh tế hóa sẽ dẫn đến trao đổi cao tần hóa và quy mô hóa.
Vậy ngươi cảm thấy, trước đây ta dùng một phần lương thực đổi lấy một phần liềm đá của ngươi, hiện tại ta nên dùng mấy phần lương thực để đổi lấy đá mài của ngươi?”
Chu Cao Hú gãi gãi bộ râu quai nón, nói:
“Ít nhất cũng phải ba phần.”
“Nếu ta không có ba phần, hoặc không muốn bỏ ra ba phần thì sao?”
Khương Tinh Hỏa dang tay.
“Nhất thời ngươi cũng không tìm được người mua khác.
Sự trùng hợp kép về nhu cầu, thời gian, số lượng đều không tồn tại.
Đợi đến lúc nồi cơm sôi mà ngươi vẫn chưa có lương thực, chẳng lẽ cứ thế chết đói sao?”
Chu Cao Hú suy nghĩ một lúc, sau đó lộ ra vẻ hung hãn.
“Nếu không chịu giao dịch, sao ta có thể ngồi chờ chết đói?
Đương nhiên là nhân lúc còn sức lực, cầm đá đập chết người khác, rồi cướp lương thực của hắn.”
Nói xong, hắn còn làm động tác vung viên đá trong tay.
Khương Tinh Hỏa: “...”
Lý Cảnh Long: “...”
Người người luyện võ, ta dùng phép.
Nhà nhà học võ, ta chơi bùa.
Bước lên hành trình của một phù thủy giữa chốn võ lâm, đến ngay...