Hữu thị lang rơi vào tình cảnh tiến thoái lưỡng nan.
Hắn hiểu rõ ý của Trần Kim Chiêu: một khi mùa lũ đến sớm, điều đó đồng nghĩa với lượng mưa năm nay cực lớn.
Khi ấy, họ vừa phải tiếp tục trị thủy, vừa phải đề phòng lũ lớn.
Việc trị thủy là bổn phận chính yếu, là mục đích quan trọng của chuyến đi lần này.
Hiện tại chỉ còn hai nơi Tuy Dương, Thiền Châu là chưa khơi thông xong, chỉ cần ngày đêm gấp rút làm việc, nhất định có thể hoàn tất trước khi mùa lũ tới.
Nhưng nếu nói đến chống lũ, thì không hoàn toàn nằm trong nhiệm vụ lần này.
Tuy nhiên, chống lũ cũng thuộc về công tác trị thủy, mà trị thủy vốn nằm dưới sự quản lý của Công bộ.
Thế nước năm nay dữ dội, nếu lúc này bọn họ thấy mà không làm, đến khi Tuy Dương, Thiền Châu xảy ra vỡ đê, chắc chắn triều đình sẽ truy cứu trách nhiệm.
Nhưng nếu vừa trị thủy vừa gia cố đê điều phòng lũ, thứ nhất e rằng tiến độ khơi thông kênh rạch không kịp thời, khiến Hoàng Hà đổi dòng, hậu quả sẽ khó lường, đến lúc đó mười cái đầu của bọn họ cũng không đủ chém; thứ hai sợ làm chậm trễ việc gieo trồng mùa vụ, ảnh hưởng tới sản lượng sang năm; thứ ba là vấn đề ngân lượng không đủ chi trả.
Đứng trên con đê lớn huyện Tương Ấp, nhìn dòng sông vừa mới khó khăn lắm khơi thông được phân nửa, mà thủy thế đã bắt đầu cuồn cuộn chảy xiết, lòng Trần Kim Chiêu càng thêm nóng như lửa đốt.
“Đại nhân, xin sớm đưa ra quyết định!
Mực nước trên thủy tắc bia đã vượt mức báo động.
Theo thần quan sát, hiện tượng này dù mới đầu tháng năm nhưng đã như thời điểm cuối hè, e rằng năm nay sẽ có lũ lớn.” Năm đầu lũ lớn, một khi đê điều gia cố không kịp thời, rất dễ tạo thành vỡ đê diện rộng.
Đến lúc đó, nước lũ tàn sát bừa bãi, người và gia súc chết đuối khắp nơi, cộng thêm nhiệt độ mùa hè cao, xác chết rất nhanh phân hủy, ôn dịch sẽ bùng phát và lan rộng, trở thành đại họa khôn lường.
Chưa cần nói liệu họ có bình an về kinh được không, cho dù may mắn an toàn hồi kinh, chắc chắn cũng sẽ bị quy trách nhiệm nghiêm trọng.
Trần Kim Chiêu đưa tay lau nước mưa trên mặt, giọng khẩn thiết nói: “Đại nhân, nếu muốn gia cố đê điều thì phải làm càng sớm càng tốt, để kịp thời bảo dưỡng.
Nếu không, đất đắp chưa đủ độ chắc, sẽ dễ bị nước lũ cuốn trôi.
Còn về vấn đề ngân lượng không đủ, có thể nhờ tri huyện các nơi đi vận động các thân sĩ địa phương quyên góp, nghĩ rằng không ai muốn nhìn vùng đất của mình biến thành biển nước.
Về mặt nhân lực, chỉ có thể huy động toàn bộ dân phu, quan binh của cả hai vùng lên đê, áp dụng chế độ trực bốn nghỉ hai, ngày đêm gấp rút công trình, cố gắng vượt qua mùa lũ.” Nàng hít sâu một hơi, tiếp tục nhấn mạnh: “Đại nhân, một khi vỡ đê, chi phí sẽ gấp mười lần so với hiện giờ!” Việc trị thủy hiện tại của họ cũng chỉ tốn hai mươi vạn lượng, nhưng một khi xảy ra vỡ đê nghiêm trọng, e rằng hai trăm vạn lượng cũng không đủ khắc phục hậu quả.
Lợi hại quan hệ, chỉ cần nghĩ một chút đã rõ ràng.
Hữu thị lang cũng là người quyết đoán, sau khi triệu Du lang trung và tri huyện tới bàn bạc lợi hại, lập tức hạ quyết tâm: “Trị thủy và chống lũ đồng thời tiến hành!” Ngay ngày hôm ấy, ông lập tức bố trí kế hoạch vừa khơi thông dòng chảy, vừa nhanh chóng gia cố các đoạn đê xung yếu, đồng thời cấp tốc viết thư trình báo tổng thự đường sông ở phủ Khai Phong, đồng thời tám trăm dặm cấp báo tấu chương khẩn vào kinh thành, báo rõ tình hình lũ lụt.***Trong điện Tuyên Trị, trên ngự án lúc này đang bày sổ con báo nguy tình hình lũ lụt Hà Nam phủ.
“Truyền lệnh xuống, Hà Nam các đạo phủ, châu, huyện lập tức phối hợp quan viên kinh đô toàn lực chống lũ, nhất thiết nghe theo điều hành!
Tức tốc điều động năm nghìn dân phu khỏe mạnh, lập tức gia cố đê điều.
Lệnh đường sông tổng thự, tất cả vật tư cần thiết cho kinh quan lập tức trích cấp, không được chậm trễ đùn đẩy!
Hộ bộ lập tức trích hai mươi vạn lượng ngân sách, Công bộ phái một trăm thợ lành nghề tức khắc lên đường tới Hà Nam, hạn nửa tháng tới nơi, mười ngày sau phải có hiệu quả!” Người trên ngự tòa đột ngột vỗ bàn đứng dậy, tay áo bào đỏ thẫm tung bay, vài bước đi đến trước điện, ánh mắt sắc bén như đao quét qua toàn bộ triều thần bên dưới.
Hắn đứng trên cao nhìn xuống, ánh mắt lạnh lẽo như đuốc, từng chữ rõ ràng, thanh âm lạnh thấu xương: “Kẻ nào dám ngầm chiếm vật tư, trảm!
Chậm trễ công trình, trảm!
Để xảy ra sai sót, trảm!
Bỏ bê nhiệm vụ, trảm!
Cố ý trì hoãn quan viên kinh đô, không nghe điều hành, diệt tam tộc!” Quần thần cả điện nín thở cúi đầu, yên lặng như tờ.
“Ngụy Quang!” “Thần có mặt!” “Lập tức sai người mang cờ bài lệnh vua tới Hà Nam phủ.
Nếu xảy ra tình huống nguy cấp, lập tức điều động lục doanh quân phối hợp kinh quan chống lũ cứu tế, tuyệt đối không được sai sót!” “Tuân chỉ!”***Huyện Tương Ấp, giờ này đêm đã khuya, nhưng trên đê hai bên bờ sông, ánh đuốc lay động khắp nơi.
Trần Kim Chiêu liên tục đi lại tuần tra, giọng đã khản đặc vì hô lớn: “Không được!
Chỗ này đã thấm nước rồi, mau lấy rơm rạ tới lấp kín lại!” “Nền đê nhất định phải nện thật chắc, không được qua loa!” “Hồ gạo nếp quá loãng rồi, nấu đặc lại một chút!” “Cẩn thận chân tường, tuyệt đối không được làm lỏng!” Toàn bộ bờ đê, bất luận quan binh hay dân phu, đều căng mình như dây đàn, không dám nghỉ ngơi dù chỉ một khắc.
Người thì chạy vội trên bờ, người thì đứng dưới nước xúc bùn gia cố.
Cọc gỗ, bao cát, đá vụn, xe nước… đủ loại vật tư liên tục đưa tới không ngừng, tiếng hò hét vang dội không dứt.
Từ xa xa, Du lang trung vội vã chạy tới, quan phục ướt sũng dính sát vào người, tóc tai dính đầy bùn đất.
“Đường sông lại khơi thông thêm hai trượng nữa, xem ra trị thủy đã gần hoàn thành.” Trần Kim Chiêu nghe vậy, trên mặt không giấu nổi vui mừng.
Đây quả thật là tin tốt.
“Công việc trị thủy cuối cùng cũng hoàn thành đúng hạn,” nàng thở phào nhẹ nhõm, thần kinh căng thẳng suốt thời gian dài giờ phút này cuối cùng có thể thả lỏng đôi chút, “Giờ có thể rút bớt nhân lực, điều động sang hai đoạn đê hiểm yếu ở Thiền Châu để gia cố.” Du lang trung gật đầu: “Còn có tin tốt nữa.
Người của Công Bộ triều đình đã lên đường, muộn nhất sáng mai sẽ tới.
Triều đình điều động rất nhiều thợ thủ công cùng mấy ngàn dân phu khỏe mạnh từ vùng duyên hà, hai ngày tới là có thể tới nơi.” “Thật tốt quá!” Trần Kim Chiêu vui mừng vỗ tay, dân phu xung quanh nghe thấy cũng phấn chấn theo.
“Tiểu Trần đại nhân, triều đình phái người tới, có phải đê đập sẽ nhanh chóng tu xong rồi không?” “Đúng vậy.
Nếu thuận lợi, cuối tháng này là mọi người có thể hoàn công về nhà.” Dân phu nghe xong liền hoan hô vang dậy, tinh thần phấn chấn, làm việc càng thêm hăng hái.
Trần Kim Chiêu gọi người quản lý hậu cần đến dặn dò một phen, bảo họ tối nay nấu cháo đặc hơn một chút, đồng thời hấp thêm ít bánh bao.
Nhờ dân quê hai vùng quyên góp, cộng thêm khoản tiền cứu tế lần nữa từ triều đình ban xuống, ngân lượng đã đủ đầy, có thể tăng thêm vài bữa ăn cho những dân phu này.
Chưa đến tháng Sáu, mùa lũ đã đến.
Mưa lớn trút xuống tầm tã, nước sông Hoàng Hà cuồn cuộn dâng cao, sóng dữ cuốn theo dòng nước ào ạt đổ xuống.
Cũng may thời điểm này, công tác trị thủy cùng gia cố đê điều đã hoàn tất, chỉ còn chờ nghiệm thu kết quả.
Trên tường thành phía bắc, Hữu thị lang cùng các quan viên Công Bộ, tri huyện cùng quan viên lớn nhỏ địa phương đều căng thẳng, mong ngóng nhìn về phía đê đập xa xa.
Chờ mấy lão hà công vội vã trở về trong cơn mưa, mọi người càng thêm căng thẳng, ngay cả hơi thở cũng như ngưng lại.
“Nước sông tại đê đã đạt đến mức bình than thủy, thân đê không có hiện tượng thẩm lậu.
Mực nước không vượt quá cọc thủy chuẩn, mặt trong và ngoài đê đều ổn định, không có dấu hiệu sụt lún, mặt đê không bị nước mưa xói mòn!
Các vị đại nhân, đê điều các huyện đã chịu được trận lũ này, hoàn toàn phù hợp với mục tiêu!” Ngay sau đó, lão hà công trở về từ Thiền Châu cũng vội vã báo: “Hai đoạn đê ở Thiền Châu, trên đê đốt đuốc quan sát, ánh lửa không rung, bọt nước không bắn lên.
Năm ngày liên tục, lượng nước thấm qua đê chưa đầy một đấu, mặt trong đê hoàn toàn khô ráo, khoan thăm dò bên trong thân đê cũng không có nước chảy ra.
Các vị đại nhân, hai đoạn đê Thiền Châu cũng đạt mục tiêu!” “Tốt!
Tốt lắm!” Hữu thị lang vui vẻ cười lớn, các quan viên trên tường thành cũng không thể kìm chế được kích động, cùng nhau hoan hô.
Bao tháng qua dãi nắng dầm mưa, mất ăn mất ngủ cuối cùng đã thấy kết quả, tất cả mọi người đều hân hoan vui sướng vì thành công này.
“Công lao của các đại nhân chính là để lại cho đời, lần này hồi kinh báo công, chắc chắn quan vận sẽ lên như diều gặp gió.
Hạ quan đã chuẩn bị chút rượu nhạt trong phủ, thứ nhất là cảm tạ các vị đại nhân vất vả, thứ hai là tiễn các đại nhân lên đường, thứ ba là chúc mừng các vị đại nhân sắp tới thăng quan tiến chức.
Mong rằng các đại nhân ngày sau tiền đồ vô lượng!” Tri huyện nịnh nọt khom người hành lễ với Hữu thị lang, sau đó lại cung kính hướng Trần Kim Chiêu và du lang trung chắp tay hành lễ: “Sau này còn mong các vị đại nhân dìu dắt nhiều hơn trong triều.” Hữu thị lang đương nhiên không từ chối mặt mũi này, cười nói với tri huyện vài câu khách sáo, sau đó liền xuống tường thành đến chính đường phủ nha dự tiệc.
Trước khi nhập tiệc, hắn đưa mắt ra hiệu cho Trần Kim Chiêu.
Nàng tự nhiên hiểu ý, đây là muốn nàng chú ý chăm sóc Du lang trung, tránh để tính khí bạo liệt của hắn gây ra phiền phức.
Dù sao cũng sắp công thành lui thân, không cần sinh thêm chuyện.
Trần Kim Chiêu đáp lại bằng ánh mắt trấn an, rồi cùng Du lang trung vui vẻ tiến vào chính đường.
Chuyến công tác lần này, nàng xem như thu hoạch đầy đủ.
Chưa nói đến công tích đạt được, chỉ riêng quan hệ giữa nàng với thượng quan và đồng liêu Công Bộ đã thấy rõ ràng càng thêm gần gũi.
Nàng có thể cảm giác được thượng quan ngày càng coi trọng mình.
Cho dù địa vị nàng chưa thể sánh ngang Du lang trung trong mắt thượng quan, nhưng chênh lệch cũng không lớn.
Có thể dự đoán, khi trở về kinh thành, con đường phía trước của nàng ở Công Bộ sẽ rộng mở vô cùng.
Tâm tình vô cùng thoải mái, nàng trong yến tiệc tích cực chuốc rượu Du lang trung, cuối cùng thành công khiến hắn say mềm, lại lần nữa nhận được ánh mắt tán thưởng của Hữu thị lang.
Trần Kim Chiêu cười tươi như hoa, mùa xuân đắc ý, tự nhiên uống cạn một chén lớn.
Những ngày kế tiếp, quan viên Công Bộ bắt đầu chuẩn bị hồi kinh báo cáo công tác.
Ngay lúc mưa lớn vừa ngớt, họ vừa định lên đường hồi kinh, thì từ Tổng thự nha môn trị thủy đường sông Khai Phong khẩn cấp đưa tin tám trăm dặm: Đê Củng huyện vỡ!
Củng huyện không thuộc phạm vi Tuy Dương và Thiền Châu, về lý không nằm trong nhiệm vụ của nhóm quan kinh thành lần này.
Nhưng tình hình tai nạn nguy cấp, Tổng thự nha môn không thể đợi triều đình phái người đến cứu viện, vừa lúc Công Bộ đang có mặt ở Hà Nam trị thủy, hướng bọn họ khẩn cấp cầu cứu cũng là chuyện hợp lý.
Các quan viên Công Bộ đều không lường trước được biến cố này, trong lúc nhất thời đều trầm mặc.
Ai nấy sắc mặt nặng nề, không còn niềm vui thắng lợi lúc trước.
Hữu thị lang sắc mặt trầm ngưng.
Theo lý, hắn hoàn toàn có thể phủi tay mặc kệ, yên ổn đợi lệnh triều đình.
Nhưng đây là tính mạng của muôn dân, huống hồ trong tay hắn lại có lệnh bài điều động quân lục doanh do Nhiếp Chính Vương đặc biệt cấp tốc tám trăm dặm đưa đến.
Trong tình huống này, hắn sao có thể khoanh tay ngồi nhìn tai họa?
“Các ngươi nghĩ thế nào?” Hắn nhìn về phía các phụ tá thân tín.
“Đi!” Du lang trung dứt khoát, lời ít ý nhiều.
“Đại nhân, đi thôi!” Trần Kim Chiêu cũng cắn nhẹ môi.
Chuyến đi này, nàng cũng lo sợ hiểm nguy từ nước lũ và ôn dịch, nhưng nếu rõ ràng có năng lực lại khoanh tay đứng nhìn dân chúng chịu khổ, điều đó đi ngược lại đạo lý làm quan của nàng.
Huống hồ, cứu nguy lần này không chỉ là thử thách mà còn là cơ hội.
Nếu có thể viên mãn hoàn thành, thanh danh và uy vọng của nàng ở triều đình tất sẽ một bước lên mây.
Vuốt đi lớp bùn đất trên mặt, nàng thầm nghĩ, có lẽ lúc này mới thực sự là tự do chân chính.
Hà Nam phủ liên tiếp gửi tới kinh thành sổ con cầu viện như tuyết bay, phủ kín cả ngự án trong Thượng thư phòng.
Người trước án đọc lướt nhanh như gió, sau khi xem xong một bản liền ném mạnh xuống.
“Truyền lệnh xuống, lập tức dùng bồ câu đưa thư tới Hà Nam phủ, lệnh cho toàn bộ quan viên Công Bộ đang có mặt tại đó tức khắc hồi kinh!” Đoàn người Hữu thị lang khi đến huyện Củng mới nhận được chiếu lệnh triệu hồi của triều đình.
Được hồi kinh đương nhiên là điều tốt, nhưng vào thời điểm này, nhìn huyện Củng ngập chìm trong biển nước, bá tánh dìu già dắt trẻ, tiếng than khóc vang trời, nhìn dòng nước đục ngầu mênh mông cuồn cuộn, xác người nằm la liệt không ai thu dọn, cảnh tượng quá mức thê lương như vậy, nhìn vào ánh mắt tuyệt vọng của dân chúng, làm sao có thể nhẫn tâm rời bước?
Mấu chốt là, về việc xử lý đê điều và trị thủy, chỉ có quan viên Công Bộ mới là những người giàu kinh nghiệm nhất.
Bọn họ có thể dựa theo độ rộng vỡ đê, độ sâu của nước mà nhanh chóng đưa ra phương án tối ưu nhất, kịp thời sửa chữa đê điều, giảm tổn thất xuống mức thấp nhất.
Cứu tế quý ở thần tốc.
Nếu chờ triều đình từ ngàn dặm xa xôi phái người đến đây thì khi tới nơi e rằng đã quá muộn, tới lúc đó đê khẩu không biết sẽ vỡ rộng đến mức nào, nước lũ lan tràn không chỉ nhấn chìm một huyện, hai huyện mà thôi.
Nhân mệnh quan thiên, làm sao đành lòng?
“Hồi kinh tạm thời hoãn lại đã.” Hữu thị lang thở dài nặng nề, đem chiếu thư cất kỹ vào trong ngực, “Trước mắt chúng ta phải nhanh chóng chỉ huy mọi người lấp kín đoạn đê bị vỡ này.
Chờ đê khẩu ổn định rồi, lúc đó quay về kinh cũng không muộn.” Từ cuối tháng năm đến trung tuần tháng sáu, đoàn người Hữu thị lang vẫn trụ lại huyện Củng lo việc đắp lại đoạn đê bị vỡ.
Trong suốt thời gian ấy, mọi người gần như không được một giấc ngủ ngon, ai nấy đều bị hành hạ đến hai mắt đỏ ngầu, thân hình gầy sọp đi.
Từ kinh thành tới huyện Củng, chiếu lệnh triệu hồi quan viên hết bản này tới bản khác, mỗi bản đều gấp rút hơn bản trước.
Lời lẽ trên chiếu thư từ ôn hòa chuyển sang khẩn thiết, rồi từ khẩn thiết dần trở nên nghiêm khắc, cuối cùng là sắc bén như dao, nhưng đoàn người vẫn chưa thể về kinh.
Chưa đầy nửa tháng, Hữu thị lang đã gầy đi hai vòng, trong tay cầm chiếu thư áp lực gần như không chịu nổi, thân thể gầy yếu run rẩy.
Nhưng mỗi khi lòng hắn dao động, Trần Kim Chiêu lại luôn kịp thời bước lên nói một câu: “Tướng ở bên ngoài, có thể không tuân quân lệnh.” Đến hạ tuần tháng sáu, sau khi liên tiếp tám đạo chiếu lệnh đều không triệu hồi được đoàn người trở về, kinh đô truyền đến tối hậu thư của người đứng đầu triều đình—nếu quá hạn vẫn không về kinh, thì sẽ trị tội liên đới cả gia tộc.
Lệnh này không chỉ dọa sợ Hữu thị lang, mà cả Trần Kim Chiêu cũng hoảng sợ vô cùng.
May mắn thay, lúc này đoạn đê vỡ đã gần như hoàn toàn được sửa chữa xong, những công việc còn lại chỉ cần giao cho quan phủ địa phương tiếp tục hoàn thiện là được.
Vội vàng thu dọn hành lý, Hữu thị lang dẫn theo mọi người, không dám trì hoãn thêm một khắc nào nữa, lập tức lên đường gấp rút hồi kinh.
Ngày rời khỏi Hà Nam phủ, dân chúng khắp phố khắp hẻm chen nhau tới tiễn đưa.
Trong đó có hà công từ Tuy Dương, Thiền Châu, cũng có dân phu từ các vùng lân cận tham gia chống lũ, đương nhiên càng không thiếu bá tánh huyện Củng vừa trải qua tai họa.
Bọn họ đứng bên đường nhìn đoàn xe quan lại dần dần đi xa, ra sức vẫy tay không ngừng.
Có người hô vang, cũng có người lặng lẽ lau nước mắt.
“Tiểu Trần đại nhân, Du đại nhân, chúng ta sẽ mãi nhớ ơn các ngài!” Trong đám người, không biết hán tử nào cao giọng hô lớn một câu, Trần Kim Chiêu vén rèm xe lên, hướng về phía đoàn người phía sau, cũng ra sức vẫy tay đáp lại.